17-02-09

Herstelplan is tour de force voor Obama

decoration
Kan het stimulusplan van president Obama de nodige kentering teweegbrengen in de krimpende economie? De meningen daarover zijn verdeeld, maar volgens Tom Vandyck doen 'de Republikeinen en de Washingtonmedia er het best aan om Obama niet te blijven onderschatten, zoals ze de afgelopen twee jaar keer op keer deden'.

Vandaag ondertekent de Amerikaanse president Barack Obama in Denver zijn economische herstelplan. Met dat 787 miljard dollar kostende plan boekt Obama minder dan een maand na het begin van zijn presidentschap een overwinning van formaat. Sommigen gewagen nu al van een historische verwezenlijking. Met zulke hyperbolen is het steeds opletten, maar niemand kan ernaast kijken dat er nauwelijks een precedent bestaat voor een president die in iets meer dan drie weken zo'n imposant stuk wetgeving door het congres heen loodst.

Na drie weken in het Witte Huis was Bill Clinton doende met het uittekenen van zijn eigen economische plan. Dat werd uiteindelijk pas na ellenlange politieke veldslagen goedgekeurd in augustus en droeg een prijskaartje van 19 miljard dollar, een schijntje in vergelijking met Obama's plan. Bush was op dit moment in zijn eerste legislatuur bezig met het verkopen van zijn 1.600 miljard dure belastingverminderingen en gaf een speech voor een publiek van militairen waarin hij waarschuwde voor 'overdeployment', het overbelasten van het leger door het naar te veel buitenlandse brandhaarden te sturen. 9/11 was op dat moment slechts een willekeurige datum op de kalender.

Stel daartegenover de tour de force die Obama vandaag formaliseert en het contrast is duidelijk. Het herstelplan in zijn definitieve vorm komt merkwaardig overeen met het doel dat team Obama zichzelf vooraf gesteld had: een pakket van belastingverminderingen en overheidsinvesteringen ter waarde van ongeveer 775 miljard dollar.

Afvallige Republikeinen
Het enige wat de vergelijking doorstaat, is de hervorming van de banksector die Franklin D. Roosevelt tijdens de Grote Depressie van de jaren dertig goedgekeurd kreeg in luttele dagen na het begin van zijn presidentschap. Obama's eigen hervorming van de financiële sector zit in de pijplijn.

Wie de afgelopen twee weken de Amerikaanse media volgde, kreeg echter een heel andere indruk. Daar leek het of Obama het onderspit moest delven. "Obama verliest de controle over de politieke agenda", verklaarde de kwetterende klasse in Washington, nadat duidelijk werd dat de Republikeinse oppositie niet en masse voor het herstelplan zou stemmen.

Het was dan ook deels Obama's eigen schuld. Voor zijn eedaflegging op 20 januari zeiden Obama's medewerkers ietwat overmoedig dat ze rekenden op zeventig, misschien wel tachtig stemmen in de honderd zetels tellende Senaat. Uiteindelijk werd het herstelplan goedgekeurd met de steun van slechts drie afvallige Republikeinse senatoren en stemde er tot twee keer toe geen enkele Republikein in het Huis van Afgevaardigden vóór.

Ook Bush en Clinton slaagden er echter niet in om noemenswaardige steun te krijgen van de andere partij. Clinton werd vanaf dag één het doelwit van wat zijn vrouw, de huidige VS-minister van Buitenlandse zaken Hillary Clinton, later "een reusachtige rechtse samenzwering" zou noemen. Voor de Republikeinen was hij de baarlijke duivel. George W. Bush kreeg pas na 9/11 steun van de Democraten, omdat die er op dat moment als de dood voor waren om als slechte patriotten afgeschilderd te worden als ze tegen draken als de Irakoorlog en Bush' binnenlandse afluisterprogramma stemden.

Obama's onvermogen om de Republikeinen achter zich te krijgen, is dus niets nieuws. Maar in de 24 uur op 24 doormalende Amerikaanse mediamallemolen, die steeds op zoek is naar nieuwe feiten om buiten proportie op te blazen, leek het alsof de nieuwe president nu al vleugellam was.

Een en ander heeft er ongetwijfeld toe bijgedragen dat de Republikeinen ondertussen ook zelf geloven dat ze door het been stijf te houden een overwinning geboekt hebben. Maar in peiling na peiling sprak een meerderheid van het Amerikaanse volk zich vóór Obama's plan uit.

Geen belastingvermindering meer
Twee opeenvolgende verkiezingsnederlagen hebben de Republikeinen in het Congres overigens niet tot de gepaste nederigheid aangezet. Wat stellen zij voor, na acht jaar Republikeins economisch beleid dat zo goed als helemaal bestond uit massale belastingverminderingen en tot een begrotingstekort van haast duizend miljard dollar leidde? Méér massale belastingverminderingen.
Dat Barack Obama en niet de Republikein John McCain vandaag in het Witte Huis zit, heeft veel te maken met het feit dat het Amerikaanse volk daar klaarblijkelijk niet meer in gelooft.

De Republikeinen en de Washingtonmedia doen er dan ook het best aan om Obama niet te blijven onderschatten, zoals ze de afgelopen twee jaar keer op keer deden. Geen mens in Washington geloofde dat Obama bij machte was om Hillary Clinton te kloppen. Toen hij dat wel deed, vroegen velen zich af hoe een onervaren debutant de gevreesde Republikeinse campagnemachine klein zou krijgen. Ook dat deed Obama zonder al te veel problemen. Herinnert u zich nog de strijdstaten Pennsylvania, Ohio en Michigan, waar blanke working class-kiezers nooit of te nimmer voor een zwarte kandidaat zouden stemmen? Obama won ze allemaal.

Deze wereldwijde economische crisis begon in de VS en ook de oplossing ervan zal grotendeels uit de VS moeten komen. Het is veel te vroeg om een definitief oordeel te vellen, maar afgaande op wat er deze maand in Washington te zien was, bestaat de hoop dat Amerika met Barack Obama een president heeft die opgewassen is tegen de titanenklus die de geschiedenis hem in de schoot geworpen heeft.

Bron: www.demorgen.be, auteur Tom Vandyck, VS-correspondent

17:30 Gepost in Actualiteit | Commentaren (0)

De commentaren zijn gesloten.